Mae Tŷ Pawb, canolfan ddiwylliannol Wrecsam sydd wedi ennill nifer o wobrau, yn ymuno â Southern Graphics Council International – y sefydliad mwyaf o wneuthurwyr printiau yng Ngogledd America – i gynnal dwy arddangosfa gelf ryngwladol newydd a phwysig.
Cynhelir yr arddangosfeydd ar ddiwedd 2027 a byddant yn paru 40 o wneuthurwyr printiau o Gymru â 40 o wneuthurwyr printiau o Southern Graphics Council International, sydd wedi’u lleoli yng Ngogledd America.
Bydd pob gwneuthurwr printiau a ddewisir yn creu pedwar copi o bob gwaith celf – un i’w gadw, un i’w gyfnewid o bosibl â gwneuthurwr printiau arall sy’n cymryd rhan yn y prosiect, a’r ddau arall i’w harddangos yn Wrecsam ac yn Pittsburgh ar yr un pryd; hynny yw, bydd yr un gweithiau celf i’w gweld ar yr un pryd ar ddwy ochr yr Iwerydd.
Bydd arddangosfa Wrecsam yn cael ei chynnal yn Tŷ Pawb, tra bydd y fersiwn Americanaidd yn cael ei chynnal yn Llyfrgell Hillman ym Mhrifysgol fawreddog Pittsburgh.
Mae Llyfrgell Hillman wedi’i lleoli o dan adeilad eiconig y Brifysgol, y ‘Cathedral of Learning’, a ddathlodd ei phen-blwydd yn 100 oed yn ddiweddar. Mae’n 163 metr o uchder, sy’n ei wneud yr ail adeilad academaidd uchaf yn y byd!
Caiff fersiwn Pittsburgh o’r arddangosfa ei lansio fel rhan o gynhadledd ‘Confluence’ Southern Graphics Council International, a fydd yn cynnwys digwyddiadau print, arddangosfeydd a mwy ledled y ddinas.
Teitl swyddogol y prosiect yw ‘Confluence International Print Exhibition (SGCI X Wales)’. Nod y cydweithrediad yw sbarduno cyfnewid gwybodaeth rhyngwladol, gan greu cyfleoedd i rannu sgiliau ac adeiladu cymuned greadigol fyd-eang.
Trefnir y prosiect gan Hannah Fray, gwneuthurwr printiau o ogledd-orllewin Lloegr y mae ei phrosiectau yn aml yn ymestyn i Wrecsam a gogledd Cymru.
Dwy ddinas â gorffennol diwydiannol cyffredin yn dod o hyd i ffyniant newydd trwy greadigrwydd
Dywedodd Hannah: “Rwyf wrth fy modd yn gwasanaethu fel cyswllt y DU ar gyfer SGCI ac yn hynod gyffrous i fod yn trefnu prosiect sy’n meithrin cydweithrediad rhyngwladol mor ystyrlon. Ar ôl cydlynu Print International yn Tŷ Pawb yn 2021, roedd cymryd y rôl hon yn teimlo fel y cyfle perffaith i uno aelodau SGCI â gwneuthurwyr printiau sy’n gweithio yng Nghymru.
“Er mwyn gwireddu hyn, cysylltais ag academyddion a stiwdios printio ledled Cymru, a enwebodd grŵp anhygoel o artistiaid o Gymru i gymryd rhan. Un o uchafbwyntiau allweddol y prosiect hwn yw ei elfen ‘partner printio’ (print pal), ac rwy’n edrych ymlaen yn fawr at weld sut y bydd y cydweithrediadau newydd hyn yn datblygu. Mae’n gyfle gwych i gwrdd â gwneuthurwyr printiau newydd, cyfnewid prosesau technegol, a dysgu mwy am y stiwdios amrywiol sy’n cymryd rhan.
“Ni allaf aros i weld beth fydd yr holl artistiaid sy’n cymryd rhan – 80 ohonynt – yn ei greu, ac i weld y printiau a fydd yn cael eu harddangos yn Llyfrgell Hillman ar gyfer cynhadledd Confluence yn Pittsburgh ac yn Print International yn Tŷ Pawb ym mis Hydref 2027.”
Dywedodd Blake Sanders, Cyfarwyddwr Gweithredol Southern Graphics Council International: “Mae SGCI yn falch o gydweithio â Tŷ Pawb i arddangos y casgliad hwn o waith. Bydd y printiau’n cael eu dangos yn gyntaf yn Llyfrgell Hillman ym Mhrifysgol Pittsburgh. Mae gan Lyfrgell Hillman yma gasgliad Cymreig gwych, felly roedd yn lleoliad naturiol ar gyfer yr arddangosfa. Mae Pittsburgh a Wrecsam yn rhannu hanes diwydiannol, ac yn awr mae’r ddwy ddinas yn dod o hyd i ffyniant newydd trwy greadigrwydd ac ymrwymiad. Mae’r arddangosfeydd yn rhoi cyfle i dynnu sylw at y berthynas honno.”
Dywedodd Myles Calvert, Llywydd Southern Graphics Council International: “Mae ‘International’ (Rhyngwladol) yn rhan o’n henw! Rydym wrth ein bodd yn partneru â sefydliadau rhyngwladol ac yn cael Hannah Fray ar y Bwrdd fel ein Cyswllt yn y DU. Wrth i ni ehangu i gysylltu â’n cymuned printio fyd-eang, nid oes lle gwell i ddechrau na gyda’r gwneuthurwyr printiau talentog yng Nghymru.”
Wrecsam yn datblygu fel ‘canolfan bwerus ddiwylliannol ryngwladol’
Dywedodd y Cynghorydd Hugh Jones, yr Aelod Arweiniol sy’n gyfrifol am Dŷ Pawb: “Mae’r cydweithrediad cyffrous hwn yn codi’r safon unwaith eto ar gyfer Tŷ Pawb ac Wrecsam fel canolfan bwerus ddiwylliannol ryngwladol. Dyma fydd y bumed rhifyn o Print International y mae Tŷ Pawb wedi’i gynnal ers agor yn 2018. Bydd y bartneriaeth â’r sefydliad gwneud printiau mwyaf yng Ngogledd America yn rhan o’r fersiwn fwyaf uchelgeisiol o’r arddangosfa hyd yma. Mae cael gwneuthurwyr printiau o Gymru ac America yn arddangos ar yr un pryd yn Tŷ Pawb ac ar gampws Prifysgol Pittsburgh yn gamp enfawr ac yn gyfle gwych i ddathlu ein hanesion cyffredin. Llongyfarchiadau i bawb sy’n rhan o’r gwaith.”
Cynhelir yr arddangosfeydd yn Tŷ Pawb yn Wrecsam ac yn Llyfrgell Hillman a Phrifysgol Pittsburgh yn Pennsylvania rhwng mis Hydref 2027 a mis Chwefror 2028. Bydd y dyddiadau manwl yn cael eu cadarnhau.
